arrow_drop_up arrow_drop_down
Sirtuïnes verlengen je leven
23 juni 2020 

Sirtuïnes verlengen je leven

Sirtuines zijn een groep eiwitten die in alle levende organismen voorkomen. Van bacteriën en gist tot muizen en mensen. Sirtuines zijn vernoemd naar het eerste eiwit uit deze groep, welke in gist is ontdekt. Dit eiwit kreeg de naam Silencing Information Regulator Two, ookwel SIR2. Nadat er meerdere van deze eiwitten werden ontdekt is de afkorting Sirt blijven hangen. Bij mensen onderscheiden we zeven van deze eiwitten, Sirt1 tot en met Sirt7. Sirtuïnes verlengen je leven. In deze blog leg ik uit hoe ze dat doen en hoe je sirtuïnes in je lichaam kunt activeren. 

Sirtuïnes remmen groei

Sirtuïnes zijn ‘silencing proteins’. Het betekent ze specifieke genen in ons DNA tijdelijk stil kunnen leggen. Het meest kenmerkende voor deze eiwitten is dat ze celdeling beïnvloeden. Dit betekent dat deze eiwitten groei kunnen stoppen. De genen die coderen voor deze eiwitten zijn miljarden jaren oud. Veel ouder dan onze menselijke genen. Daarom vind je ze terug in praktisch alle levende wezens.

 

In periodes van biologische stress zoals een ernstig energietekort of wanneer er schade is ontstaan aan DNA, dan is reproductie niet zinvol. Energie kan in tijden van schaarste beter behouden blijven om de bestaande cellen levend te houden. Het is helemaal niet zinvol om dan nog meer cellen te maken. Het is immers niet zeker dat er voldoende energie beschikbaar is om die cellen in leven te houden. 

 

Ook wanneer er sprake is van beschadigingen aan het DNA is het beter om geen nieuwe cellen te maken. Door fouten in de codering van DNA kunnen deze nieuwe cellen schadelijk zijn. Het is dan vooral belangrijk eerst DNA te repareren, zodat in periodes van een energieoverschot er weer gezonde nieuwe cellen gemaakt kunnen worden. Het tijdelijk stilleggen van de reproductie bevordert uiteindelijk de kans om te overleven. Daarom zijn deze genen behouden gebleven. Ze hebben een duidelijke functie. De eiwitten die de productie stilleggen en DNA repareren noemen we sirtuïnes. 

Sirtuïnes en het epigenoom

Sirtuïnes beïnvloeden dus welke genen wel en welke genen geactiveerd worden. Dit gebeurd door de invloed van sirtuïnes op het epigenoom. Ieder cel in je lichaam bevat alle genen. Uit alleen je speeksel kan je complete DNA worden gehaald. Je DNA is de blauwdruk voor je hele lichaam.  

 

Iedere cel in je lichaam bevat die complete blauwdruk. Daarmee zijn een huidcel en een zenuwcel dus genetisch identiek. Maar hoe komt het dan dat een nieuwe huidcel niet een zenuwcel wordt? En waarom kan een levercel alleen maar enzymen aanmaken die een functie hebben in je lever? Dit komt door het epigenoom. 

 

Je kunt je DNA zien als je hardware en het epigenoom als de software. Het is het besturingssysteem van je DNA. Je epigenoom is een eiwitstructuur die om je heen DNA zit. Deze structuur wordt chromatine genoemd. Deze laag kan open en dicht en bepaalt zo per cel welke genen wel en welke genen niet toegankelijk zijn. Gezien het feit dat je lichaam uit 60 biljoen cellen bestaat en je DNA uit 24.000 genen, is dit besturingssysteem vele malen intelligenter dan IOS of Android. Dat is al een ongelofelijke techniek, maar het valt in het niet bij wat je lichaam allemaal kan. 

Sirtuïnes verlengen je leven

Sirtuines grijpen in op het besturingssysteem van je DNA en hebben op die manier invloed op welke genen wel en welke genen niet toegankelijk zijn. Onderzoek naar de werking van sirtuines in gist, muizen en mensen laten hetzelfde beeld zien. Stimuleer sirtuines en je optimaliseert niet alleen de gezondheid, je leeft leven er ook langer door. 

 

Sirtuïnes verlengen je leven. 10 tot 30% langer maar liefst op basis van proeven met simpele organismen zoals gist en proeven op dieren. Uit recent onderzoek van de Australische wetenschapper David Sinclair, verbonden aan de Universiteit van Harvard in de VS, blijkt zelfs dat activatie van sirtuines de biologische klok van muizen terugdraait. Ze verouderen niet meer, ze verjongen.

Het effect van sirtuïnes

Sirtuïnes helpen je lichaam onder andere om zich aan te passen aan periodes van energietekort. Dit doen ze door de productie van glucose in de lever te stimuleren. Sirtuïnes stimuleren ook de mobilisering van vet vanuit je vetreserves. Sirtuïnes beschermt tegen diabetes en tegen overgewicht. Activering van sirtuïnes speelt ook een rol in de behandeling van stofwisselingsziekten. 

 

Sirtuïnes gaan ontstekingen tegen en versterken de stressrespons van cellen. Sirtuïnes beschermen tegen hart en vaatziekten en sirtuïnes remmen de ontwikkeling en de groei van kankercellen. Sirtuïnes werken ook in op je hersenen en spelen een rol bij het instandhouden van je geheugencapaciteit en cognitieve vermogens. 

 

Sirtuïnes spelen een belangrijke rol in het voorkomen van Alzheimers, door de ophoping van amyloid beta tegen te gaan. Daarnaast stimuleren sirtuïnes de productie van ‘brain derived neurotrophic factor’. BDNF stimuleert de aanmaak van nieuwe hersencellen. 

Hoe activeer je sirtuïnes?

Sirtuines worden onder andere geactiveerd door biologische stress. Energierestrictie, vasten, time restricted eating, intensief sporten, koude therapie en sauna zijn vormen van biologische stress die sirtuines kunnen activeren. Er zijn ook moleculen die sirtuïnes activeren, waarvan resveratrol, de polyphenool uit druiven, de meest bekende is. Onder invloed van biologische stress gaat de focus van reproductie naar reparatie. Het activeren van sirtuïnes komt voor een groot deel door een acuut energietekort. Onderstaande figuur geeft dat weer.

 

 

Calorierestrictie, vasten en intensief sporten verhogen twee stoffen in je lichaam, NAD+ en AMP. Beide stoffen zijn betrokken bij de productie van energie in je lichaam. Hoe minder energie er uit je voeding beschikbaar is en hoe hoger de behoefte aan energie, hoe meer NAD+ en AMP ontstaat. Tegelijkertijd neemt onder invloed van een verminderde energie inname de hoeveelheid glucose, aminozuren en vetten in je bloed af. Daardoor wordt ook de productie van insuline en insuline groeifactor minder. 

 

Deze veranderingen stimuleren de activiteit van AMPK, een belangrijke energie sensor in je lichaam. Tegelijkertijd remt het de activiteit van mTOR. In een eerdere blog schreef ik over de relatie tussen AMPK en mTOR. AMPK stimuleert de activering van FOXO genen. Sirtuïnes en FOXO genen worden beide gestimuleerd door energierestrictie. mTOR en insuline en Igf-1 worden hierdoor juist geremd. In je lichaam heeft dit een aantal positieve effecten:

  • reparatie van DNA
  • productie van nieuwe mitochondriën
  • betere weerstand tegen biologische stress
  • onderhoud van de voorraad van stamcellen
  • autofagie (zelf onderhoud van je cellen)
  • aanpassingen aan chromatine
  • verminderde ontstekingen in je lichaam
  • optimale translatie van genen

 

Langs al deze processen verlengen sirtuïnes je leven. Het effect van deze processen is het herstel van de natuurlijke balans in je lichaam. Dit natuurlijke evenwicht voorkomt dat je ziek wordt en vermindert je sterftekans. Het resultaat is een gezond en lang leven.

 

Bron: 

Slowing ageing by design: the rise of NAD+ and sirtuin-activating compounds

Over de schrijver
Vriend, vader, auteur, blogger, vlogger, sporter, ondernemer. Bedenker van Echte Mannen Diëten Niet, het programma voor mannen die een gezond gewicht, een platte buik en een sterk lichaam willen hebben.
Reactie plaatsen